સૌરાષ્ટ્રમાં 30 ઓક્ટોબરે અચાનક વરસાદનું વાતાવરણ સર્જાયું છે; ભાવનગર, અમરેલી સહિતના વિસ્તારોમાં ભારે ઝાપટાંના અહેવાલ મળી રહ્યા છે. વાવાઝોડા ‘અર્નબ’ના અવશેષ લો પ્રેશર એરિયા, અરબી સમુદ્રમાં સક્રિય સર્ક્યુલેશન અને ટ્રફના સંયુક્ત અસરથી આ હવામાન પલટાવો આવ્યો છે. હવામાન વિભાગે 31 ઓક્ટોબરે રાજકોટ, જૂનાગઢ, અમરેલી, ભાવનગર અને ગીર સોમનાથમાં હળવાથી મધ્યમ વરસાદની આગાહી કરી છે
“સૌરાષ્ટ્રમાં ઓક્ટોબરના અંતે અચાનક વરસાદે હાજરી પુરાવી દીધી છે. આજે 30 ઓક્ટોબરે ભાવનગર, અમરેલી સહિતના વિસ્તારોમાં વરસાદના ઝાપટાં પડી રહ્યા છે અને કેટલાક સ્થળોએ ભારે વરસાદના અહેવાલ મળી રહ્યા છે. આ સાથે ગાજવીજ અને તેજ પવનની પણ અસર જોવા મળી રહી છે. હવામાન વિભાગની આગાહી મુજબ આવતીકાલે એટલે 31 ઓક્ટોબરે પણ સૌરાષ્ટ્રના રાજકોટ, જૂનાગઢ, અમરેલી, ભાવનગર અને ગીર સોમનાથમાં હળવાથી મધ્યમ વરસાદ પડી શકે છે.”
“આ વરસાદ પાછળ એક નહીં, પણ ત્રણ હવામાન સિસ્ટમ સાથે કામ કરી રહી છે. પહેલું કારણ છે બંગાળની ખાડીમાં બનેલા અને આંધ્રપ્રદેશ-ઓડિશા તરફ આવેલા વાવાઝોડા ‘અર્નબ’ના અવશેષો. આ સિસ્ટમ હવે વાવાઝોડું નથી; તે ડિપ્રેશન અને પછી લો પ્રેશર એરિયામાં નબળી પડી ગઈ છે. જોકે તેની સાથે સંકળાયેલ સાયક્લોનિક સર્ક્યુલેશન અને ટ્રફ હજુ સક્રિય છે, જે ભેજભર્યા વાદળોને ગુજરાત તરફ ધકેલી રહ્યું છે.”
“બીજું કારણ છે અરબી સમુદ્રમાં બનેલી હલચલ. મહારાષ્ટ્રના દરિયાકિનારાથી શરૂ થતો એક ટ્રફ અરબી સમુદ્રના પૂર્વ ભાગથી છત્તીસગઢ-મધ્યપ્રદેશ વિસ્તારના સર્ક્યુલેશન સુધી લંબાયેલો છે. આ ટ્રફ દરિયાનો ભેજ ઉપર ખેંચીને ગુજરાત અને સૌરાષ્ટ્ર-કચ્છ તરફ લઈ જઈ રહ્યો છે, જેના કારણે વાદળછાયું વાતાવરણ અને વરસાદની શક્યતા વધી છે.”
“ત્રીજું કારણ છે નીચલા સ્તરે ફરતા ઈશાન-પૂર્વીયથી પૂર્વીય પવનો. આ પવનો બંગાળની ખાડી અને દરિયાકિનારાનો ભેજ આગળ વહન કરે છે. જ્યારે આ ભેજ સૌરાષ્ટ્રના ગરમ વાતાવરણ સાથે મળે છે ત્યારે ઝડપથી વાદળો વિકસે છે અને માવઠા, ગાજવીજ સાથે વરસાદ થાય છે.”
“સામાન્ય રીતે ઓક્ટોબરના અંતમાં ચોમાસુ પાછું જતાં હોય છે, પરંતુ આ વખતે ‘અર્નબ’ની નબળી પડેલી સિસ્ટમ અને અરબી સમુદ્રની હલચલ એક સાથે સક્રિય થઈ છે. તેના કારણે દરિયાનો ભેજ અને ઉષ્મા બંને એક સાથે ઉપલબ્ધ થતાં કોન્વેક્શન એટલે કે હવાનું ઝડપથી ઉપર જવાનું પ્રમાણ વધ્યું છે. જેથી છૂટાછવાયા સ્થળોએ હળવો વરસાદ જ નહીં, પણ ટૂંકા ગાળામાં ભારે વરસાદ પણ પડી શકે છે.”
“હવામાન વિભાગ મુજબ 31 ઓક્ટોબરે સૌરાષ્ટ્રના રાજકોટ, જૂનાગઢ, અમરેલી, ભાવનગર, ગીર સોમનાથ અને દીવમાં અલગ-અલગ સ્થળોએ હળવાથી મધ્યમ વરસાદ કે ગાજવીજ સાથે વરસાદ થઈ શકે છે. જોકે હાલ સૌરાષ્ટ્ર-કચ્છ માટે કોઈ ઔપચારિક ચેતવણી જાહેર કરાઈ નથી; તેથી સ્થાનિક સ્તરે વરસાદની તીવ્રતા બદલાઈ શકે છે.”
“ખેડૂતોએ લણણી થયેલું અનાજ, કપાસ, મગફળી કે અન્ય પાકને આવરી લેવાની સલાહ છે. શહેરી વિસ્તારોમાં ટૂંકા સમયમાં પડતા ભારે વરસાદથી રસ્તાઓમાં પાણી ભરાઈ શકે છે. ગાજવીજ વખતે ખુલ્લા મેદાન, ઝાડ નીચે અને ધાતુના ઢાંચા પાસે ઊભા રહેવાનું ટાળવું. દરિયાકિનારાના વિસ્તારોમાં પવનની ઝડપ 30 થી 40 કિમી પ્રતિ કલાક સુધી પહોંચી શકે તેમ છે.”









